27.03.2018

Η τροφική δηλητηρίαση και οι πρώτες βοήθειες.

Το χαλασμένο φαγητό είναι η πιο συχνή αιτία δηλητηρίασης. Ωστόσο δεν είναι η μόνη. Συγκεκριμένα, οι τροφικές δηλητηριάσεις προκαλούνται από την κατανάλωση μολυσμένων τροφών ή ποτών και οφείλονται σε βακτήρια, ιούς ή παράσιτα, τα οποία είτε αναπτύχθηκαν πάνω σε κακώς συντηρημένα τρόφιμα, είτε επιμόλυναν τα τρόφιμα αυτά, εξαιτίας κακών συνθηκών υγιεινής. Τα συμπτώματα μπορεί να εμφανισθούν αμέσως μετά την κατανάλωση τροφής, ή ημέρες ή ακόμα και εβδομάδες αργότερα, ανάλογα με τον παράγοντα που τα προκάλεσε. Τα πιο συχνά είναι ναυτία, εμετός, διάρροια, πόνος στην κοιλιά, πυρετός, αίσθημα ζάλης και σε πιο σοβαρές περιπτώσεις αίμα στα κόπρανα. Η διάρκεια τους ποικίλλει ανάλογα με το μικρόβιο, από 3 μέρες έως μερικές εβδομάδες.

Από τα μικρόβια που ενοχοποιούνται, το πιο συνηθισμένο είναι η σαλμονέλα, η οποία βρίσκεται στο έντερο ζώων και ειδικά στα πουλερικά, και στο κέλυφος των αυγών.
«Τα αυγά πρέπει να βράζονται καλά και να μην πλένονται πριν βραστούν, γιατί μπορεί να περάσει το βακτήριο στο εσωτερικό του αυγού. Επίσης, η σαλμονέλα μπορεί να βρεθεί στα ωμά λαχανικά, λόγω επιμόλυνσης από το αγρόκτημα, ακόμα και σε συσκευασμένες σαλάτες, για αυτό πάντα πρέπει να πλένονται πάρα πολύ καλά. Σαλμονέλα μπορεί να βρεθεί ακόμα και στη μαγιονέζα που έχει ως βασικό συστατικό το αυγό, το ταχίνι και το φιστικοβούτυρο», εξηγεί ο γαστρεντερολόγος Χρήστος Ζαβός, Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής Αριστοτέλειου Παν/μίου Θεσσαλονίκης.

Δεύτερο σε συχνότητα μικρόβιο είναι η βρουκέλλα, που βρίσκεται στο μη παστεριωμένο γάλα και τα τυριά. «Χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή στην κατανάλωση γάλακτος και γαλακτοκομικών, τα οποία προέρχονται από μικρές τοπικές μονάδες και δεν ελέγχονται οι συνθήκες παστερίωσης», επισημαίνει ο ίδιος.

Άλλος, συχνός λοιμογόνος παράγοντας είναι το κολοβακτηρίδιο E. Colli, το οποία λέγεται και βακτήριο των ταξιδιωτών. «Παρατηρείται συχνά σε ταξιδιώτες και οφείλεται είτε σε κακή υγιεινή των χεριών είτε σε μολυσμένο νερό», τονίζει ο κ. Ζαβός.

Τα τελευταία χρόνια έχει παρατηρηθεί ότι το εντερικό παράσιτο Anisakis, που βρίσκεται στα ωμά ψάρια, όπως το σούσι και το σασίμι, μπορεί να ευθύνεται για τροφική δηλητηρίαση. «Ο άνθρωπος μπορεί να μολυνθεί τυχαία από τις προνύμφες του Anisakis simplex καταναλώνοντας ωμό ή όχι καλά μαγειρεμένο ψάρι, εάν αυτό έχει μολυνθεί. Η μόλυνση μπορεί να προκαλέσει γαστρεντερικά προβλήματα με πόνους στην κοιλιακή χώρα, διάρροιες, ναυτία, εμέτους και, σε ιδιαίτερα σοβαρές περιπτώσεις, διάτρηση στομάχου και εντέρου», εξηγεί ο κ. Ζαβός.

Λιγότερο συχνές αιτίες τροφικής δηλητηρίασης είναι η ηπατίτιδα Α, η λιστέρια που εντοπίζεται στα μαλακά τυριά, στα έτοιμα προς κατανάλωση αλλαντικά και στο απαστερίωτο γάλα και σε ιούς, όπως ο νοροϊός και ο ροτοϊός, που μεταδίδονται όταν ο άνθρωπος που νοσεί από τον ιό μαγειρεύει ή παρασκευάζει το φαγητό.

Τι να κάνετε

Για την αντιμετώπιση μιας τροφικής δηλητηρίασης δεν απαιτείται ειδική θεραπεία
με φάρμακα, παρά μόνο δίαιτα για να σταματήσει η διάρροια. Χρειάζονται μικρά και τακτά γεύματα, χωρίς λίπος. Απαραίτητα επίσης είναι τα πολλά υγρά και αυτό διότι η διάρροια μπορεί να προκαλέσει αφυδάτωση. «Καλό είναι να μην πάρετε κάποιο αντιδιαρροϊκό φάρμακο γιατί μπορεί να παρατείνει τα συμπτώματα, καθώς το μικρόβιο παραμένει στον οργανισμό για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα», συστήνει ο κ. Ζαβός και συμβουλεύει ότι καλό είναι το άτομο να ξεκουραστεί και να παραμείνει στο κρεβάτι έως ότου περάσουν τα συμπτώματα.
«Στο 70% των περιπτώσεων, τα συμπτώματα περνούν από μόνα τους. Ωστόσο εάν ο πόνος είναι έντονος, οι διάρροιες ή ο εμετός επιμένουν ή εκδηλώνεται πυρετός πάνω από 38 βαθμούς, τότε καλό είναι επισκεφθείτε άμεσα τον γιατρό», τονίζει ο κ. Ζαβός. Σε ειδικές περιπτώσεις όπως στη σαλμονέλα, χρειάζεται αντιβιοτική αγωγή από το στόμα ή ενδοφλέβια.

Οδηγίες πρόληψης

Η πρόληψη της τροφικής δηλητηρίασης περιλαμβάνει τις παρακάτω συμβουλές:

-        Πλένετε καλά τα φρούτα και τα λαχανικά πριν τα καταναλώσετε ωμά.

-        Διατηρήστε τη θερμοκρασία του ψυγείου σας κάτω από 4,4°C και του καταψύκτη κάτω από -18°C.

-        Μαγειρέψτε καλά το κρέας, τα θαλασσινά και τα αυγά, έως ότου ο κρόκος γίνει συμπαγής.

-        Πλένετε καλά τα χέρια, τα μαχαίρια και τις σανίδες κοπής, αφού κόψετε ωμά τρόφιμα.

-        Τα μαγειρεμένα τρόφιμα καλό θα είναι να μην μένουν εκτός ψυγείου πάνω από 2 ώρες γιατί μπορεί να αναπτυχθούν μικρόβια

 

 

Recent Posts